१.४२.६

अनेन तोषितश्चासीदत्यर्थं रघुनन्दन ।
विससर्ज ततो गङ्गां हरो बिन्दुसरः प्रति ॥

अन्वयः

रघुनन्दन O Rama, अनेन by this penance, हर: Iswara, अत्यर्थम् immensely, तोषित: अभूत् was gratified, तत: afterwards, गङ्गाम् Ganga, बिन्दुसर: प्रति forming Bindusara, विससर्ज released (drop by drop).

Summary

O Son of the Raghus (Rama) Siva was immensely pleased with the penace and thereafter released Ganga (drop by drop) forming Bindusara.

पदच्छेदः

अनेनइदम् (३.१)
तोषितश्तोषित (√तोषय् + क्त, १.१)
चासीद् (अव्ययः)–आसीत् (√अस् लङ् प्र.पु. एक.)
अत्यर्थंअत्यर्थम् (अव्ययः)
रघुनन्दनरघुनन्दन (८.१)
विससर्जविससर्ज (√वि-सृज् लिट् प्र.पु. एक.)
ततोततस् (अव्ययः)
गङ्गांगङ्गा (२.१)
हरोहर (१.१)
बिन्दुसरःबिन्दुसरस् (२.१)
प्रतिप्रति (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

ने तोषि श्चा सी
त्य र्थंघुन्द
विर्ज तो ङ्गां
रो बिन्दु रःप्रति