अन्वयः

तदा then, अधिक्षिप्तः having been criticised, रामः Rama, निष्प्रभम् lost his glow, आदित्यम् Sun, इव like, मुक्ततोयम् raindrained, अम्बुदमिव like the cloud, उपशान्तम् extinguished, अनलम् इव like the fire, हरिश्रेष्ठम् best of monkeys, हरीश्वरम् king of monkeys, अनुत्तमम् excellent, धर्मार्थगुणसम्पन्नम् righteous, उक्तवाक्यम् spoke out, वालिनम् to Vali, पश्चात् later, अब्रवीत् said.

Summary

To righteous Vali,the best of the monkeys, the lord of the monkeys, who looked like the Sun shorn of his brilliance or a raindrained cloud or a fire that had been extinguished. Rama, under the scanner, said in reply:

पदच्छेदः

धर्मार्थगुणसम्पन्नं	धर्म–अर्थ–गुण–सम्पन्न (√सम्-पद् + क्त, २.१)
हरीश्वरम्	हरि–ईश्वर (२.१)
अनुत्तमम्	अनुत्तम (२.१)
अधिक्षिप्तस्	अधिक्षिप्त (√अधि-क्षिप् + क्त, १.१)
तदा	तदा (अव्ययः)
रामः	राम (१.१)
पश्चाद्	पश्चात् (अव्ययः)
वालिनम्	वालिन् (२.१)
अब्रवीत्	अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
ध	र्मा	र्थ	गु	ण	सं	प	न्नं
ह	री	श्व	र	म	नु	त्त	मम्
अ	धि	क्षि	प्त	स्त	दा	रा	मः
प	श्चा	द्वा	लि	न	म	ब्र	वीत्