अन्वयः

आशुगः swift, गज इव like an elephant, वेगतः speedily, तरसा vigorously, सालतालाश्वकर्णांश्च sala, tala, and asvakarna, पातयन् felling trees, अन्यान् and others, द्रुमांश्च trees, गिरिकूटानि mountain rocks, बलात् forcibly, पर्यस्यन् turning them, पद्भ्याम् with his feet, शिलाः rocks, शकलीकुर्वन् breaking to pieces, दूरम् a distance, एकपदे with one foot, त्यक्त्वा pushing, कार्यवशात् to carry out the task, द्रुतम् quickly, ययौ went.

Summary

'Lakshmana rushed on foot speedily, cutting the branches of sala, tala and asvakarna and other trees on the way and forcibly turning and crushing the mountain rocks into pieces with a single foot, like a swiftmoving elephant taking long strides, to carry out the task.

पदच्छेदः

सालतालाश्वकर्णांश्	साल–ताल–अश्वकर्ण (२.३)
च	च (अव्ययः)
तरसा	तरस् (३.१)
पातयन्	पातयत् (√पातय् + शतृ, १.१)
बहून्	बहु (२.३)
पर्यस्यन्	पर्यस्यत् (√परि-अस् + शतृ, १.१)
गिरिकूटानि	गिरि–कूट (२.३)
द्रुमान्	द्रुम (२.३)
अन्यांश्	अन्य (२.३)
च	च (अव्ययः)
वेगतः	वेग (५.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
सा	ल	ता	ला	श्व	क	र्णां	श्च
त	र	सा	पा	त	य	न्ब	हून्
प	र्य	स्य	न्गि	रि	कू	टा	नि
द्रु	मा	न	न्यां	श्च	वे	ग	तः