५.५१.७

संवेष्ट्यमाने लाङ्गूले व्यवर्धत महाकपिः ।
शुष्कमिन्धनमासाद्य वनेष्विव हुताशनः ॥

अन्वयः

लाङ्गूले while that tail, संवेष्ट्यमाने was being swathed, महाकपिः great vanara, वनेषु in the woods, शुष्कम् dried, इन्धनम् firewood,आसाद्य caught, हुताशनः इव like the fire, व्यवर्धत grew in size.

M N Dutt

Thereat, even as fire in a forest increase on getting dry fuel, the mighty monkey grew in dimensions on his tail being wrapped up.

Summary

While the tail was being swathed, the great vanara grew in size like wild fire fed with dry firewood.

पदच्छेदः

संवेष्ट्यमानेसंवेष्ट्यमान (√सम्-वेष्ट् + शानच्, ७.१)
लाङ्गूलेलाङ्गूल (७.१)
व्यवर्धतव्यवर्धत (√वि-वृध् लङ् प्र.पु. एक.)
महाकपिःमहत्–कपि (१.१)
शुष्कम्शुष्क (२.१)
इन्धनम्इन्धन (२.१)
आसाद्यआसाद्य (√आ-सादय् + ल्यप्)
वनेष्विववन (७.३)–इव (अव्ययः)
हुताशनःहुताशन (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

सं वेष्ट्य मा ने ला ङ्गू ले
व्यर्ध हा पिः
शुष्क मिन्ध मा साद्य
नेष्विहु ता नः