अन्वयः

ततः then, धीमान् wise, तेजस्वी energetic, चिन्तयित्वा thinking, वानरेषु to Vanaras, दृष्टिम् mind, न्यपातयत् casting his attention, प्लवङ्गमम् monkeys, हनूमन्तम् Hanumantha, उवाच spoke

Summary

Then wise and energetic Rama, thinking, casting his attention on the Vanaras, spoke to Hanuman.

पदच्छेदः

प्रियकामः	प्रिय–काम (१.१)
प्रियं	प्रिय (२.१)
रामस्ततस्त्वरितविक्रमम्	राम (१.१)–ततस् (अव्ययः)–त्वरित (√त्वर् + क्त)–विक्रम (२.१)
उवाच	उवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)
धीमांस्तेजस्वी	धीमत् (१.१)–तेजस्विन् (१.१)
हनूमन्तं	हनुमन्त् (२.१)
प्लवंगमम्	प्लवंगम (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
प्रि	य	का	मः	प्रि	यं	रा	म
स्त	त	स्त्व	रि	त	वि	क्र	मम्
उ	वा	च	धी	मां	स्ते	ज	स्वी
ह	नू	म	न्तं	प्ल	वं	ग	मम्