६.१८.४

यं पृष्ठतोऽनुगच्छन्ति शतशोऽथ सहस्रशः ।
द्रुमानुद्यम्य सहिता लङ्कारोहणतत्पराः ॥

अन्वयः

समुपस्थिताः standing in attention, हरिराजस्य: Sugriva's, किङ्कराः warriors, शतशः in hundreds, अथ: and, सहस्रशः hundred thousands, यूथपाः troops, द्रुमान् huge trees, उद्यम्य: taking hold, सहसा: along with, लङ्कारोहणतत्पराः aspiring to climb to Lanka, यम् whom, पृष्ठतः at the back, अनुगच्छन्ति: following.

Summary

"Standing in attention near Sugriva are hundreds and thousands of warriors holding huge trees aspiring to climb Lanka and controlling the Vanaras at the back prominently and following."

पदच्छेदः

यंयद् (२.१)
पृष्ठतोपृष्ठतस् (अव्ययः)
ऽनुगच्छन्तिअनुगच्छन्ति (√अनु-गम् लट् प्र.पु. बहु.)
शतशोशतशस् (अव्ययः)
ऽथअथ (अव्ययः)
सहस्रशःसहस्रशस् (अव्ययः)
द्रुमान्द्रुम (२.३)
उद्यम्यउद्यम्य (√उत्-यम् + ल्यप्)
सहितासहित (१.३)
लङ्कारोहणतत्पराःलङ्का–आरोहण–तत्पर (१.३)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

यं पृष्ठ तोऽनु च्छन्ति
शोऽथस्र शः
द्रु मा नु द्यम्यहि ता
ङ्का रोत्प राः