अन्वयः

तात: father, यः one who takes, अर्थः I ask, त्रिभिः of the three (Sama, Dana and Bheda), उपायैरपि: means also, प्राप्तम् attained, नशक्यते: not possible, तस्य: his, विक्रमकालान् heroic deed, युक्तान् diligently, मनीषिणः intelligent, आहुः yes.

M N Dutt

The wise have asserted that an appeal to prowess should be resorted to anent a business then only when the end sought cannot be attained through the three (other) means. Prowess produce fruit only in respect of welladvised action directed while carefully watching (enemies) that are negligent, or captive, or under Divine affliction.

Summary

"Dear father, intelligent people say that an act which cannot be accomplished by the three means (Sama Conciliation, Dana Gift, Bheda Sowing dissension), should only be accomplished diligently by one's heroic deed. Therefore, we should think of war only after the above three means are employed."

पदच्छेदः

अप्युपायैस्त्रिभिस्तात	अपि (अव्ययः)–उपाय (३.३)–त्रि (३.३)–तात (८.१)
यो	यद् (१.१)
ऽर्थः	अर्थ (१.१)
प्राप्तुं	प्राप्तुम् (√प्र-आप् + तुमुन्)
न	न (अव्ययः)
शक्यते	शक्यते (√शक् प्र.पु. एक.)
तस्य	तद् (६.१)
विक्रमकालांस्तान्	विक्रम–काल (२.३)–तद् (२.३)
युक्तान्	युक्त (√युज् + क्त, २.३)
आहुर्	आहुः (√अह् लिट् प्र.पु. बहु.)
मनीषिणः	मनीषिन् (१.३)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
अ	प्यु	पा	यै	स्त्रि	भि	स्ता	त
यो	ऽर्थः	प्रा	प्तुं	न	श	क्य	ते
त	स्य	वि	क्र	म	का	लां	स्ता
न्यु	क्ता	ना	हु	र्म	नी	षि	णः