Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

प्राजापत्योपनीतं तदन्नं प्रत्यग्रहीन्नृपः ।
वृषेव पयसां सारमाविष्कृतमुदन्वता ॥

अन्वयः AI नृपः, उदन्वता आविष्कृतं पयसां सारं वृषा इव, प्राजापत्य-उपनीतं तत् अन्नं प्रत्यग्रहीत्।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) प्राजापत्येति॥ नृपो दशरथः प्राजापत्येन प्रजापतिसंबन्धिना पुरुषेणोपनीतं, न तु वसिष्ठेन। प्राजापत्यं नरं विद्धिमामिहाभ्यागतं नृप! (बाल.१६।१६) इति रामायणात्। तदन्नं पायसान्नम्। उदन्वतोदधिनाऽऽविष्कृतं प्रकाशितं पयसां सारममृतं वृषा वासव इव। वासवो वृत्रहा वृषा इत्यमरः (अमरकोशः १.१.५३ ) । प्रत्यग्रहीत् स्वीचकार ॥
Summary AI The king accepted that food (charu), brought by the divine messenger from Prajapati, just as Indra accepts the essence of the waters (nectar) made manifest by the ocean.
सारांश AI राजा ने प्रजापति के पुरुष द्वारा लाए गए उस हविष्य को वैसे ही ग्रहण किया जैसे समुद्र से निकले सार तत्व को स्वीकार किया जाता है।
पदच्छेदः AI
प्राजापत्योपनीतम्प्राजापत्यउपनीत (२.१) brought by the divine being from Prajapati
तत्तद् (२.१) that
अन्नम्अन्न (२.१) food
प्रत्यग्रहीत्प्रत्यग्रहीत् (प्रति√ग्रह् कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) accepted
नृपःनृप (१.१) the king
वृषावृषन् (१.१) Indra
इवइव like
पयसाम्पयस् (६.३) of the waters
सारम्सार (२.१) the essence
आविष्कृतम्आविष्कृत (आविस्√कृ+क्त, २.१) made manifest
उदन्वताउदन्वत् (३.१) by the ocean
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
प्रा जा त्यो नी तं
न्नं प्र त्य ग्र ही न्नृ पः
वृ षे सां सा
मा वि ष्कृ मु न्व ता
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.