मुखावयवलूनां तां नैरृता यत्पुरो दधुः ।
रामाभियायिनां तेषां तदेवाभूदमङ्गलम् ॥

अन्वयः AI नैर्ऋताः मुख-अवयव-लूनां तां यत् पुरः दधुः रामाभियायिनां तेषां तत् एव अमङ्गलं अभूत् ॥
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) मुखेति॥ नैर्ऋता राक्षसाः। नैर्ऋतो यातुरक्षसी इत्यमरः। मुखावयवेषु कर्णादिषु लूनां छिन्नां तां पुरो दधुरग्रे चक्रुरिति यत्तदेव रामाभियायिनां राममभिद्रवतां तेषाममङ्गलमभूत् ॥
Summary AI The fact that the demons placed her, with her facial features mutilated, at their head as they marched against Rama, became an ill-omen for them as they went to battle.
सारांश AI जब राम पर आक्रमण करने के लिए राक्षसों ने नाक-कान कटी हुई उस शूर्पणखा को आगे किया, तो वही उनके लिए पहला अपशकुन सिद्ध हुई।
पदच्छेदः AI
मुखावयवलूनाम्मुखअवयव–लूना (२.१) her with facial features cut off
ताम्तद् (२.१) her
नैर्ऋताःनैर्ऋत (१.३) the Rakshasas
यत्यद् the fact that
पुरःपुरस् in front
दधुःदधुः (√धा कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) they placed
रामाभियायिनाम्रामअभियायिन् (६.३) of those marching against Rama
तेषाम्तद् (६.३) their
तत्तद् (१.१) that
एवएव itself
अभूत्अभूत् (√भू कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) became
अमङ्गलम्अमङ्गल (१.१) an inauspicious omen
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
मु खा लू नां तां
नै रृ ता त्पु रो धुः
रा मा भि या यि नां ते षां
दे वा भू ङ्ग लम्
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.