निर्वृष्टलघुभिर्मेघैर्मुक्तवर्त्मा सुदुःसहः ।
प्रतापस्तस्य भानोश्च युगपद्व्यानशे दिशः ॥

अन्वयः AI निर्वृष्टलघुभिः मेघैः मुक्तवर्त्मा सुदुःसहः तस्य प्रतापः भानोः (प्रतापः) च युगपत् दिशः व्यानशे ।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) निर्वृष्टेति॥ निःशेषं वृष्टा निर्वृष्टाः। कर्तरि क्तः। अत एव लघवः, तैर्मेघैर्मुक्तवर्मा त्यक्तमार्गः। अत एव सुदुःसहः। तस्य रघोर्भानोश्च प्रतापः पौरुषमातपश्च। प्रतापौ पौरुषातपौ इति यादवः। यचुगपद्दिशो व्यानशे व्यापः ॥
Summary AI With its path cleared by the clouds that had become light after raining, the unbearable heat of the sun, and simultaneously, the unbearable prowess of King Raghu, pervaded all directions.
सारांश AI वर्षा के बाद बादलों से मुक्त मार्ग वाले सूर्य का तेज और राजा रघु का प्रताप, दोनों एक साथ सभी दिशाओं में फैल गए।
पदच्छेदः AI
निर्वृष्टलघुभिःनिर्वृष्टलघु (३.३) by clouds lightened after raining
मेघैःमेघ (३.३) by the clouds
मुक्तवर्त्मामुक्तवर्त्मन् (१.१) whose path was cleared
सुदुःसहःसुदुःसह (१.१) very unbearable
प्रतापःप्रताप (१.१) the prowess/heat
तस्यतत् (६.१) his
भानोःभानु (६.१) of the sun
and
युगपत्युगपत् simultaneously
व्यानशेव्यानशे (वि√अश् कर्तरि लिट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) pervaded
दिशःदिश् (२.३) the directions
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
नि र्वृ ष्ट घु भि र्मे घै
र्मु क्त र्त्मा सु दुः हः
प्र ता स्त स्य भा नो श्च
यु द्व्या शे दि शः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.