संमोहनं नाम सखे ममास्त्त्रं
प्रयोगसंहारविभक्तमन्त्रम् ।
गान्धर्वमादत्स्व यतः प्रयोक्तु-
र्न चारिहिंसा विजयश्च हस्ते ॥

अन्वयः AI सखे! मम संमोहनं नाम गान्धर्वम् अस्त्रम् अस्ति, (यत्) प्रयोग-संहार-विभक्त-मन्त्रम् (अस्ति) । (तत्) आदत्स्व, यतः (अस्य) प्रयोक्तुः अरिहिंसा न च (भवति), विजयः च हस्ते (भवति) ।

सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) संमोहनमिति॥ हे सखे! सखिशब्देन समप्राणतोक्ता। यथोक्तम्-

अत्यागसहनो बन्धुः सदैवानुमतः सुहृत्। एकक्रियं भवेन्मित्रं समप्राणः सखा मतः ॥

इति॥ प्रयोगसंहारयोर्विभक्तमन्त्रं गान्धर्वं गन्धर्वदेवताकम्। संमोह्यतेऽनेनेति संमोहनं नाम ममास्त्रमादत्स्व गृहाण। यतोऽस्त्रात्प्रयोक्तुरस्त्रप्रयोगिणोऽरिहिंसा न च विजयश्च हस्ते। हस्तगतो विजयो भवतीत्यर्थः॥

Summary AI Friend, I have a Gandharva weapon named Sammohana (the deluder), which has distinct mantras for its deployment and retraction. Accept it. By using it, there is no harm to the enemy, and victory is in hand.

सारांश AI हे मित्र! मुझसे 'संमोहन' नामक गंधर्व अस्त्र ग्रहण करें, जिसके प्रयोग और उपसंहार के मंत्र भिन्न हैं। यह बिना शत्रु वध के विजय प्रदान करता है।

पदच्छेदः AI

संमोहनं	संमोहन (१.१)	Sammohana (the deluder)
नाम	नाम	by name
सखे	सखि (८.१)	O friend
मम	अस्मद् (६.१)	my
अस्त्रं	अस्त्र (१.१)	weapon
प्रयोग-संहार-विभक्त-मन्त्रम्	प्रयोग–संहार–विभक्त–मन्त्र (१.१)	with distinct mantras for deployment and retraction
गान्धर्वम्	गान्धर्व (१.१)	Gandharva weapon
आदत्स्व	आदत्स्व (आ√दा कर्तरि लोट् (आत्मने.) म.पु. एक.)	accept
यतः	यतः	from which
प्रयोक्तुः	प्रयोक्तृ (६.१)	of the user
न	न	not
च	च	and
अरिहिंसा	अरिहिंसा (१.१)	harm to the enemy
विजयः	विजय (१.१)	victory
च	च	and
हस्ते	हस्त (७.१)	is in hand

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
सं	मो	ह	नं	ना	म	स	खे	म	मा	स्त्त्रं
प्र	यो	ग	सं	हा	र	वि	भ	क्त	म	न्त्रम्
गा	न्ध	र्व	मा	द	त्स्व	य	तः	प्र	यो	क्तु
र्न	चा	रि	हिं	सा	वि	ज	य	श्च	ह	स्ते

Other texts to read

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect