ज्याघातरेखे सुभुजो भुजाभ्यां
बिभर्ति यश्चापभृतां पुरोगः ।
रिपुश्रियां साञ्जनबाष्पसेके
बन्दीकृतानामिव पद्धती द्वे ॥

अन्वयः AI चापभृतां पुरोगः सुभुजः यः भुजाभ्यां ज्याघातरेखे, बन्दीकृतानां रिपुश्रियाम् साञ्जनबाष्पसेके द्वे पद्धती इव, बिभर्ति।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) ज्याघातेति॥ सुभुजश्चापभृतां पुरोगो धनुर्धराग्रेसरो यः। बन्दीकृतानां प्रगृहीतानाम्। प्रग्रहोपग्रहौ बन्द्याम् इत्यमरः (अमरकोशः २.८.११९ ) । रिपुश्रिया साञ्जनो बाष्पसेको ययोस्ते। कज्जलमिश्राश्रसिक्ते इत्यर्थः। पद्धती इव। द्वे ज्याघातानां मौर्वीकिणानां रेखे राजी भुजाभ्यां बिभर्ति । द्विवचनात्सव्यसचित्वं गम्यते। रिपुश्रियां भुजाभ्यामेवाहरणात्तद्गतरेखयोस्तत्पद्धतित्वेनोत्प्रेक्षा। तयोः श्यामत्वात्साञ्जनाश्रुसेकोक्तिः ॥
Summary AI This leader of archers, with his handsome arms, bears two scars from the bowstring, which look like two paths formed by the collyrium-mixed tears of the captive goddesses of his enemies' fortunes.
सारांश AI धनुर्धरों में श्रेष्ठ इन राजा की भुजाओं पर धनुष की प्रत्यंचा के निशान, बंदी बनाई गई शत्रु-पत्नियों के काजल मिश्रित आंसुओं की लकीरों जैसे लगते हैं।
पदच्छेदः AI
ज्याघातरेखेज्याघातरेखा (२.२) two lines from the striking of the bowstring
सुभुजःसुभुज (१.१) the one with beautiful arms
भुजाभ्याम्भुज (३.२) with his two arms
बिभर्तिबिभर्ति (√भृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) bears
यःयद् (१.१) who
चापभृताम्चापभृत् (६.३) of archers
पुरोगःपुरोग (१.१) the leader
रिपुश्रियाम्रिपुश्री (६.३) of the fortunes of his enemies
साञ्जनबाष्पसेकेअञ्जनबाष्पसेक (२.२) accompanied by the flow of tears mixed with collyrium
बन्दीकृतानाम्बन्दीकृत (√कृ+क्त, ६.३) of those who have been made captive
इवइव like
पद्धतीपद्धति (२.२) two paths
द्वेद्वि (२.२) two
छन्दः उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
ज्या घा रे खे सु भु जो भु जा भ्यां
बि र्ति श्चा भृ तां पु रो गः
रि पु श्रि यां सा ञ्ज बा ष्प से के
न्दी कृ ता ना मि द्ध ती द्वे
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.