तस्य कर्कशविहारसंभवं
स्वेदमाननविलग्नजालकम् ।
आचचाम सतुषारशीकरो
भिन्नपल्लवपुटो वनानिलः ॥

अन्वयः AI स-तुषार-शीकरः भिन्न-पल्लव-पुटः वन-अनिलः तस्य कर्कश-विहार-संभवम् आनन-विलग्न-जालकं स्वेदम् आचचाम।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) तस्येति॥ कर्कशविहारादतिव्यायामात्संभवो यस्य तम्। आनने विलग्नजालकं बद्धकदम्बकं तस्य नृपस्य स्वेदम्। सतुषारशीकरः शिशिराम्बुकणसहितः। भिन्ना निर्दलिताः पल्लवानां पुटाः कोशा येन सः। वनानिल आचचाम। जहारेत्यर्थः। रथोद्धतावृत्तमेतत् ॥
Summary AI The forest wind, carrying fine drops of dew and having passed through the cups of new leaves, sipped his sweat, which was born from the strenuous hunt and had caused his curls of hair to stick to his face.
सारांश AI शिकार के परिश्रम से राजा के मुख पर आए पसीने की बूंदों को वन की शीतल और ओस युक्त वायु ने कोमल पत्तों के बीच से निकलकर धीरे-धीरे पोंछ दिया।
पदच्छेदः AI
तस्यतत् (६.१) his
कर्कशविहारसंभवम्कर्कशविहार–संभव (२.१) produced from the strenuous hunt
स्वेदम्स्वेद (२.१) the sweat
आननविलग्नजालकम्आननविलग्न (वि√लग्+क्त)जालक (२.१) on which curls of hair were stuck to the face
आचचामआचचाम (आ√चम् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) sipped
सतुषारशीकरःतुषारशीकर (१.१) carrying drops of dew
भिन्नपल्लवपुटःभिन्न (√भिन्न+क्त)पल्लवपुट (१.१) which had parted the cups of new leaves
वनानिलःवनअनिल (१.१) the forest wind
छन्दः रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
स्य र्क वि हा सं वं
स्वे मा वि ग्न जा कम्
चा तु षा शी रो
भि न्न ल्ल पु टो ना नि लः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.