१.१०.२३

ततः सुहृदमापृच्छ्य प्रस्थितो रघुनन्दनः ।
पौरेभ्यः प्रेषयामास दूतान्वै शीघ्रगामिनः ।
क्रियतां नगरं सर्वं क्षिप्रमेव स्वलंकृतम् ॥

अन्वयः

तत: then, रघुनन्दन: Dasaratha, सुहृदम् friend, आपृच्छ्य having taken leave, प्रस्थित: set out, शीघ्रगामिन: swiftly going, दूतान् messengers, पौरेभ्य: to the citizens, प्रेषयामास despatched.

M N Dutt

He despatched swift messengers to the citizens, saying, Let the entire city be embellished; let it be perfumed with dhupa, and watered and decked with pennons.

Summary

Then king Dasaratha, took leave of his friend and set out. He despatched swiftfooted messengers to the citizens with the command.

पदच्छेदः

ततःततस् (अव्ययः)
सुहृदम्सुहृद् (२.१)
आपृच्छ्यआपृच्छ्य (√आ-प्रच्छ् + ल्यप्)
प्रस्थितोप्रस्थित (√प्र-स्था + क्त, १.१)
रघुनन्दनःरघुनन्दन (१.१)
पौरेभ्यःपौर (४.३)
प्रेषयामासप्रेषयामास (√प्र-इषय् प्र.पु. एक.)
दूतान्दूत (२.३)
वैवै (अव्ययः)
शीघ्रगामिनःशीघ्र–गामिन् (२.३)
क्रियतांक्रियताम् (√कृ प्र.पु. एक.)
नगरंनगर (१.१)
सर्वंसर्व (१.१)
क्षिप्रम्क्षिप्रम् (अव्ययः)
एवएव (अव्ययः)
स्वलंकृतम्सु (अव्ययः)–अलंकृत (√अलम्-कृ + क्त, १.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
त तःसुहृद मा पृ च्छ्य प्रस्थि तोर
घु नन्द नः पौ रे भ्यः प्रेष या मास
दू ता न्वै शीघ्र गामि नःक्रिय तांन
ग रं स र्वं क्षिप्र मे वस्व लंकृ तम्