१.१४.१८

राज्ञो दशरथस्य त्वमयोध्याधिपतेर्विभो ।
धर्मज्ञस्य वदान्यस्य महर्षिसमतेजसः ।
तस्य भार्यासु तिसृषु ह्रीश्रीकीर्त्युपमासु च ॥

अन्वयः

विष्णो O Visnu, लोकानाम् for all the worlds, हितकाम्यया desirous of doing benefit, त्वाम् you, नियोक्ष्यामहे we are appointing, विष्णो OVisnu, त्वम् you, अयोध्याधिपते: of the Sovereign of Ayodhya, प्रभो: of the king, धर्मज्ञस्य of the righteous, वदान्यस्य of the generous, महर्षिसमतेजस: of one equalling rishis in lusture, तस्य his, दशरथस्य राज्ञ: king Dasaratha's ह्री श्री कीर्त्युपमासु comparable to Hri (Modesty), Shree (auspiciousness), Kirti (fame) the daughters of Daksha, तिसृषु among the three, भार्यासु wives, आत्मानम् thy self, चतुर्विधम् in four ways, कृत्वा having divided, पुत्रत्वम् in the form of sons, आगच्छ come.

M N Dutt

Do you, O lord, dividing yourself into four, O Vişņu, become born a sons in the three wives, resembling Modesty, Auspiciousness, and Fame, of Ayodhyā's lord, king Dasaratha, cognizant of Duty, and munificent, and possessing energy, and like to a Maharsi. Do you, O Visnu, becoming man, slay in battle this thorn of the worlds, the pampered Răvaņa, incapable of being slain by the gods; for the foolish Rākşasa by virtue of sublimated prowess, baffles the deities, and the Gandharvas, and the Siddhas, and the foremost of saints.

Summary

"O Visnu we pray for the welfare of all the worlds. The sovereign of Ayodhya, king Dasaratha is a righteous, virtuous and generous king equal with rishis in lusture. Pray form into four and incarnate in the of four sons of his three wives, resembling hri (modesty), shree (auspiciousness), kirti (fame).

पदच्छेदः

राज्ञोराजन् (६.१)
दशरथस्यदशरथ (६.१)
त्वम्त्वद् (१.१)
अयोध्याधिपतेर्अयोध्या–अधिपति (६.१)
विभोविभु (८.१)
धर्मज्ञस्यधर्म–ज्ञ (६.१)
वदान्यस्यवदान्य (६.१)
महर्षिसमतेजसःमहत्–ऋषि–सम–तेजस् (६.१)
तस्यतद् (६.१)
भार्यासुभार्या (७.३)
तिसृषुत्रि (७.३)
ह्रीश्रीकीर्त्युपमासुह्री–श्री–कीर्ति–उपम (७.३)
चच (अव्ययः)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२१३१४१५१६
रा ज्ञोदशर थ स्यत्वम यो ध्याधिप तेर्वि भो
ध र्म ज्ञस्यव दा न्यस्यम हर्षिसम तेज सः
तस्य भा र्यासुतिसृ षु ह्री श्री कीर्त्युप मासुच
वि ष्णो पु त्रत्व मा गच्छ कृ त्वा त्मा नंच तुर्वि धम्