१.४१.१३

तस्य वर्षसहस्राणि घोरे तपसि तिष्ठतः ।
सुप्रीतो भगवान्ब्रह्मा प्रजानां पतिरीश्वरः ॥

अन्वयः

महाबाहो O Mighty armed Rama, तस्य while he was, घोरे तपसि amidst rigid austerities, तिष्ठत: while he was determined to carry on, वर्षसहस्राणि thousands of years, अतीतानि passed away, प्रजानाम् for all men, पति: lord, ईश्वर: lord, भगवान् ब्रह्मा god Brahma, तस्य his, महात्मन: illustrious, राज्ञ: for king, सुप्रीत: was highly pleased.

Summary

O mightyarmed, (Rama) Bhagiratha continued in that state for a thousand years amidst rigid austerities. Lord of all creatures, Brahma was highly pleased with that illustrious king.

पदच्छेदः

तस्यतद् (६.१)
वर्षसहस्राणिवर्ष–सहस्र (२.३)
घोरेघोर (७.१)
तपसितपस् (७.१)
तिष्ठतःतिष्ठत् (√स्था + शतृ, ६.१)
सुप्रीतोसु (अव्ययः)–प्रीत (√प्री + क्त, १.१)
भगवान्भगवत् (१.१)
ब्रह्माब्रह्मन् (१.१)
प्रजानांप्रजा (६.३)
पतिर्पति (१.१)
ईश्वरःईश्वर (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

स्यर्ष स्राणि
घो रेसि तिष्ठ तः
सु प्री तो वा न्ब्र ह्मा
प्र जा नांति रीश्व रः