१.४५.८

गते तस्मिन्नरश्रेष्ठ दितिः परमहर्षिता ।
कुशप्लवनमासाद्य तपस्तेपे सुदारुणम् ॥

अन्वयः

नरश्श्रेष्ठ O Foremost of men, तस्मिन् when that Kasyapa, गते (सति) had gone, दिति: Diti, परमहर्षिता was exceedingly delighted, कुशप्लवनम् sacred spot named Kushaplavana, आसाद्य having reached, सुदारुणम् intense, तप: mortifications, तेपे practised.

M N Dutt

When he had gone, Diti, O foremost of men, becoming exceedingly delighted, went to, Kuśaplava and began to practise rigid mortifications.

Summary

"O foremost among men after Kasyapa had left, Diti exceedingly delighted (at the prospect of having sons) reached Kushaplavana, and practised intense mortifications.

पदच्छेदः

गतेगत (√गम् + क्त, ७.१)
तस्मिन्तद् (७.१)
नरश्रेष्ठनर–श्रेष्ठ (८.१)
दितिःदिति (१.१)
परमहर्षितापरम–हर्षित (√हर्षय् + क्त, १.१)
कुशप्लवनम्कुशप्लवन (२.१)
आसाद्यआसाद्य (√आ-सादय् + ल्यप्)
तपस्तपस् (२.१)
तेपेतेपे (√तप् लिट् प्र.पु. एक.)
सुदारुणम्सु (अव्ययः)–दारुण (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

ते स्मिन्न श्रेष्ठ
दि तिःर्षि ता
कुप्ल मा साद्य
स्ते पेसु दारु णम्