१.५३.१९

स राजा परमक्रुद्धः क्रोधविस्फारितेक्षणः ।
पह्लवान्नाशयामास शस्त्रैरुच्चावचैरपि ॥

अन्वयः

तत: thereafter, स: राजा that king, कौशिक: Visvamitra, भग्नम् destroyed, बलम् army, दृष्ट्वा having seen, परमक्रुद्ध: exceedingly enraged, रोषविस्फारितेक्षण: his eyes expanded with anger, रथेन with chariot, आक्रम्य having occupied, उच्चावचै: अपि which were also of various kinds, शस्त्रै: with weapons, पप्लवान् Paplavas, नाशयामास destroyed.

Summary

Thereafter the king (Viswamitra), having seen his army thus routed, flew into a fury. Wideeyed with anger, he sat in his chariot and destoyed the Paplavas with various kinds of weapons.

पदच्छेदः

तद् (१.१)
राजाराजन् (१.१)
परमक्रुद्धःपरम–क्रुद्ध (√क्रुध् + क्त, १.१)
क्रोधविस्फारितेक्षणःक्रोध–विस्फारित (√वि-स्फारय् + क्त)–ईक्षण (१.१)
पह्लवान्पह्लव (२.३)
नाशयामासनाशयामास (√नाशय् प्र.पु. एक.)
शस्त्रैर्शस्त्र (३.३)
उच्चावचैर्उच्चावच (३.३)
अपिअपि (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

रा जा क्रु द्धः
क्रो वि स्फारि तेक्ष णः
ह्ल वा न्ना या मा
स्त्रै रु च्चा चैपि