१.७३.१०

तान्दृष्ट्वा राजशार्दूलो वसिष्ठं पर्यपृच्छत ।
असौम्याः पक्षिणो घोरा मृगाश्चापि प्रदक्षिणाः ।
किमिदं हृदयोत्कम्पि मनो मम विषीदति ॥

अन्वयः

घोरा: freightening, पक्षिण: birds, असौम्या: are disagreeable, मृगाश्चापि deers also, प्रदक्षिणा: on to their right, हृदयोत्कम्पि trembling my heart, इदम् this, किम् what, मम my, मन: mind, विषीदति depressed of spirits.

Summary

"While the frightening birds are inauspicious, the deer on the right are favourables Why is this? My heart beats. My mind is depressed.

पदच्छेदः

तान्तद् (२.३)
दृष्ट्वादृष्ट्वा (√दृश् + क्त्वा)
राजशार्दूलोराजन्–शार्दूल (१.१)
वसिष्ठंवसिष्ठ (२.१)
पर्यपृच्छतपर्यपृच्छत (√परि-प्रच्छ् लङ् प्र.पु. एक.)
असौम्याःअसौम्य (१.३)
पक्षिणोपक्षिन् (१.३)
घोराघोर (१.३)
मृगाश्मृग (१.३)
चापि (अव्ययः)–अपि (अव्ययः)
प्रदक्षिणाःप्रदक्षिण (१.३)
किम् (१.१)
इदंइदम् (१.१)
हृदयोत्कम्पिहृदय–उत्कम्पिन् (१.१)
मनोमनस् (१.१)
मममद् (६.१)
विषीदतिविषीदति (√वि-सद् लट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०१११२
ता न्दृ ष्ट्वा रा शा र्दू लो सि ष्ठं
र्य पृच्छ सौ म्याःक्षि णो घो रा
मृ गा श्चा पिप्रक्षि णाःकिमि दंहृ
यो त्कम्पि नोवि षीति