१.७५.१४

सोऽहं गुरुवचः कुर्वन्पृथिव्यां न वसे निशाम् ।
इति प्रतिज्ञा काकुत्स्थ कृता वै काश्यपस्य ह ॥

अन्वयः

सः अहम् such I, गुरुवच: words of my spiritual guide, कुर्वन् following, पृथिव्याम् on this earth, निशाम् during night, न वसे I will not live, काकुस्त्थ O Rama, प्रतिज्ञा vow, कृता has been made, भू: earth, काश्यपस्य for Kasyapa, कृता हि has been given.

Summary

O Descendant of Kakustha having gifted this earth to Kasyapa, I promised him that I would not live here, during night time. For the earth belongs to him.

पदच्छेदः

सोतद् (१.१)
ऽहंमद् (१.१)
गुरुवचःगुरु–वचस् (२.१)
कुर्वन्कुर्वत् (√कृ + शतृ, १.१)
पृथिव्यांपृथिवी (७.१)
(अव्ययः)
वसेवसे (√वस् लट् उ.पु. )
निशाम्निशा (२.१)
इतिइति (अव्ययः)
प्रतिज्ञाप्रतिज्ञा (१.१)
काकुत्स्थकाकुत्स्थ (८.१)
कृताकृत (√कृ + क्त, १.१)
वैवै (अव्ययः)
काश्यपस्यकाश्यप (६.१)
(अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

सो ऽहंगुरु चः कुर्व
न्पृ थि व्यां सेनि शाम्
तिप्र ति ज्ञा का कुत्स्थ
कृ ता वै काश्यस्य