अन्वयः
पुरुषर्षभ O best of men, एवं पुरुषम् in such a way a man, पिता father, जनयति हि begets, आचार्यः teacher, प्रज्ञाम् wisdom, ददाति gives, तस्मात् therefore, सः that (teacher), गुरुः become guru, उच्यते is called.
Summary
O best of men, the father brings forth a son. The teacher imparts him wisdom. Therefore, the teacher is considered superior.
पदच्छेदः
| पिता | पितृ (१.१) |
| ह्य् | हि (अव्ययः) |
| एनं | एनद् (२.१) |
| जनयति | जनयति (√जनय् लट् प्र.पु. एक.) |
| पुरुषं | पुरुष (२.१) |
| पुरुषर्षभ | पुरुष–ऋषभ (८.१) |
| प्रज्ञां | प्रज्ञा (२.१) |
| ददाति | ददाति (√दा लट् प्र.पु. एक.) |
| चाचार्यस् | च (अव्ययः)–आचार्य (१.१) |
| तस्मात् | तस्मात् (अव्ययः) |
| स | तद् (१.१) |
| गुरुर् | गुरु (१.१) |
| उच्यते | उच्यते (√वच् प्र.पु. एक.) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| पि | ता | ह्ये | नं | ज | न | य | ति |
| पु | रु | षं | पु | रु | ष | र्ष | भ |
| प्र | ज्ञां | द | दा | ति | चा | चा | र्य |
| स्त | स्मा | त्स | गु | रु | रु | च्य | ते |