अन्वयः
राजपुत्रः son of a king, राम Rama, इति thus, उक्तवन्तम् saying this, समुत्सुकम् anxious, तं तपस्विनम् that sage, उत्तरैः in the form of a reply, वाक्यैः by words, अवरोद्धुम् to hold him back, न शशाक was unable.
Summary
It was not possible for prince Rama to hold back by mere words that ascetic who was saying like this and was anxious to quit the hermitage.
पदच्छेदः
| इत्य् | इति (अव्ययः) |
| उक्तवन्तं | उक्तवत् (√वच् + क्तवतु, २.१) |
| रामस् | राम (१.१) |
| तं | तद् (२.१) |
| राजपुत्रस् | राजन्–पुत्र (१.१) |
| तपस्विनम् | तपस्विन् (२.१) |
| न | न (अव्ययः) |
| शशाकोत्तरैर् | शशाक (√शक् लिट् प्र.पु. एक.)–उत्तर (३.३) |
| वाक्यैर् | वाक्य (३.३) |
| अवरोद्धुं | अवरोद्धुम् (√अव-रुध् + तुमुन्) |
| समुत्सुकम् | समुत्सुक (२.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| इ | त्यु | क्त | व | न्तं | रा | म | स्तं |
| रा | ज | पु | त्र | स्त | प | स्वि | नम् |
| न | श | शा | को | त्त | रै | र्वा | क्यै |
| र | व | रो | द्धुं | स | मु | त्सु | कम् |