२.१२.१६

धर्मबन्धेन बद्धोऽस्मि नष्टा च मम चेतना ।
ज्येष्ठं पुत्रं प्रियं रामं द्रष्टुमिच्छामि धार्मिकम् ॥

अन्वयः

धर्मबन्धेन by bond of righteousness, बद्धः अस्मि I am bound, मम चेतना च my intellect, नष्टा is destroyed, धार्मिकम् virtuous, ज्येष्ठम् eldest, प्रियम् beloved, पुत्रम् son, रामम् Rama, द्रष्टुम् to see, इच्छामि wish.

M N Dutt

I have been bound fast by the ties of virtue, therefore have I lost my senses. I now only wish to behold my beloved eldest son, the righteous Rama.

Summary

I am bound by bond of righteousness. My intellect is destroyed. I wish to see my beloved, virtuous firstborn, Rama.

पदच्छेदः

धर्मबन्धेनधर्म–बन्ध (३.१)
बद्धोबद्ध (√बन्ध् + क्त, १.१)
ऽस्मिअस्मि (√अस् लट् उ.पु. )
नष्टानष्ट (√नश् + क्त, १.१)
(अव्ययः)
मममद् (६.१)
चेतनाचेतना (१.१)
ज्येष्ठंज्येष्ठ (२.१)
पुत्रंपुत्र (२.१)
प्रियंप्रिय (२.१)
रामंराम (२.१)
द्रष्टुम्द्रष्टुम् (√दृश् + तुमुन्)
इच्छामिइच्छामि (√इष् लट् उ.पु. )
धार्मिकम्धार्मिक (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

र्म न्धे द्धोऽस्मि
ष्टा चे ना
ज्ये ष्ठं पु त्रंप्रि यं रा मं
द्रष्टु मि च्छामि धार्मि कम्