अन्वयः

देवि O queen, परिपृच्छत: am repeatedly asking, मे to me, एतत् this matter, तत्त्वेन truly, आचक्ष्व tell, मनुजाधिपे in the king, अयम् this, अपूर्व: विकार: unprecedented change, किं निमित्तम् for what reason.

M N Dutt

Oh worshipful one, tell me all this, who am exceedingly anxious to get at the real truth. Why has this unforeseen sorrow overtaken the heart of the lord of men?

Summary

O Devi I am repeatedly asking you the cause of this unprecedented change in the king please tell me the truth.

पदच्छेदः

एतद्	एतद् (२.१)
आचक्ष्व	आचक्ष्व (√आ-चक्ष् लङ् म.पु. )
मे	मद् (६.१)
देवि	देवी (८.१)
तत्त्वेन	तत्त्व (३.१)
परिपृच्छतः	परिपृच्छत् (√परि-प्रच्छ् + शतृ, ६.१)
किंनिमित्तम्	किंनिमित्त (१.१)
अपूर्वो	अपूर्व (१.१)
ऽयं	इदम् (१.१)
विकारो	विकार (१.१)
मनुजाधिपे	मनुज–अधिप (७.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
ए	त	दा	च	क्ष्व	मे	दे	वि
त	त्त्वे	न	प	रि	पृ	च्छ	तः
किं	नि	मि	त्त	म	पू	र्वो	ऽयं
वि	का	रो	म	नु	जा	धि	पे