अन्वयः

वशी having selfcontrol, रामस्तु Rama however, भृशम् highly, आयस्तः troubled, कुञ्जरः इव like an elephant, निःश्वसन् heaving sighs, भ्रात्रा brother, सहितः together with, मातुः mother's, अन्तःपुरम् towards inner apartment, जगाम went.

M N Dutt

Rāma too, having control over his own self, experiencing sorrow (for his relatives) and sobbing like an (enchained) elephant, entered into his mother's apartment, together with his brother.

Summary

Deeply pained yet selfpossessed Rama, heaving sighs like an elephant went towards the inner apartment of his mother along with his brother.

पदच्छेदः

रामस्	राम (१.१)
तु	तु (अव्ययः)
भृशम्	भृशम् (अव्ययः)
आयस्तो	आयस्त (√आ-यस् + क्त, १.१)
निःश्वसन्न्	निःश्वसत् (√निः-श्वस् + शतृ, १.१)
इव	इव (अव्ययः)
कुञ्जरः	कुञ्जर (१.१)
जगाम	जगाम (√गम् लिट् प्र.पु. एक.)
सहितो	सहित (१.१)
भ्रात्रा	भ्रातृ (३.१)
मातुर्	मातृ (६.१)
अन्तःपुरं	अन्तःपुर (२.१)
वशी	वशिन् (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
रा	म	स्तु	भृ	श	मा	य	स्तो
निः	श्व	स	न्नि	व	कु	ञ्ज	रः
ज	गा	म	स	हि	तो	भ्रा	त्रा
मा	तु	र	न्तः	पु	रं	व	शी