अन्वयः

पुत्र O my son, वन्ध्यायाः for a barren woman, अप्रजाः issueless, अस्मि I am, इति thus, मानसः in mind, एकः one, शोकः affliction, भवति हि surely happens, अन्यः any other, सन्तापः sorrow, न विद्यते हि does not exist.

M N Dutt

A sonless woman has only one cause of mental affliction. Her only sorrow is “I have no child" and nothing else my son.

Summary

O my son a barren woman has only one mental agony that she has no progeny. Except that she does not have any other sorrow.

पदच्छेदः

एक	एक (१.१)
एव	एव (अव्ययः)
हि	हि (अव्ययः)
वन्ध्यायाः	वन्ध्या (६.१)
शोको	शोक (१.१)
भवति	भवति (√भू लट् प्र.पु. एक.)
मानवः	मानव (१.१)
अप्रजास्मीति	अप्रज (१.१)–अस्मि (√अस् लट् उ.पु. )–इति (अव्ययः)
संतापो	संताप (१.१)
न	न (अव्ययः)
ह्य्	हि (अव्ययः)
अन्यः	अन्य (१.१)
पुत्र	पुत्र (८.१)
विद्यते	विद्यते (√विद् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
ए	क	ए	व	हि	व	न्ध्या	याः
शो	को	भ	व	ति	मा	न	वः
अ	प्र	जा	स्मी	ति	सं	ता	पो
न	ह्य	न्यः	पु	त्र	वि	द्य	ते