अन्वयः

तात O child, त्वयि you, सन्निहितेऽपि even when you are nearby, अहम् I, एवम् in this way, निराकृता आसम् I am rejected, प्रोषिते when you are banished, किं पुनः what to say again, मे for me, मरणम् death, ध्रुवम् is certain.

M N Dutt

You being present, they have reduced me to this miserable plight, I do not know what else they will do, you being away; there is death certain for me, Oh my darling! Being disregarded by my husband I have been greatly insulted, I am equal to the maid-servants of Kaikeyi or even inferior to them.

Summary

O child even when you are nearby I am neglected like this. What to say when you are banished. Death is certain to me.

पदच्छेदः

त्वयि	त्वद् (७.१)
संनिहिते	संनिहित (√संनि-धा + क्त, ७.१)
ऽप्य्	अपि (अव्ययः)
एवम्	एवम् (अव्ययः)
अहम्	मद् (१.१)
आसं	आसम् (√अस् लङ् उ.पु. )
निराकृता	निराकृत (√निरा-कृ + क्त, १.१)
किं	क (१.१)
पुनः	पुनर् (अव्ययः)
प्रोषिते	प्रोषित (√प्र-वस् + क्त, ७.१)
तात	तात (८.१)
ध्रुवं	ध्रुव (१.१)
मरणम्	मरण (१.१)
एव	एव (अव्ययः)
मे	मद् (६.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
त्व	यि	सं	नि	हि	ते	ऽप्ये	व
म	ह	मा	सं	नि	रा	कृ	ता
किं	पु	नः	प्रो	षि	ते	ता	त
ध्रु	वं	म	र	ण	मे	व	मे