२.१७.३०

स्थिरं हि नूनं हृदयं ममायसं; न भिद्यते यद्भुवि नावदीर्यते ।
अनेन दुःखेन च देहमर्पितं; ध्रुवं ह्यकाले मरणं न विद्यते ॥

अन्वयः

नूनम् assuredly, मम my, स्थिरम् still (hard), हृदयम् heart, आयसम् is made of iron, यत् since, न भिद्यते is not breaking, भुवि on this earth, नावदीर्यते does not disintegrate, अनेन this, दुःखेन due to sorrow, देहम् body, अर्पितम् surrendered (pervaded), अकाले untimely, मरणम् death, न विद्यते may not be possible, ध्रुवम् this is certain.

Summary

Surely my still (hard) heart is made of iron. It neither bursts nor breaks down on the ground. Pervaded by grief, there is no untimely death for this my body, too.

पदच्छेदः

स्थिरंस्थिर (१.१)
हिहि (अव्ययः)
नूनंनूनम् (अव्ययः)
हृदयंहृदय (१.१)
ममायसंमद् (६.१)–आयस (१.१)
नन (अव्ययः)
भिद्यतेभिद्यते (√भिद् प्र.पु. एक.)
यद्यत् (अव्ययः)
भुविभू (७.१)
नावदीर्यतेन (अव्ययः)–अवदीर्यते (√अव-दृ प्र.पु. एक.)
अनेनइदम् (३.१)
दुःखेनदुःख (३.१)
चच (अव्ययः)
देहम्देह (१.१)
अर्पितंअर्पित (√अर्पय् + क्त, १.१)
ध्रुवंध्रुव (१.१)
ह्य्हि (अव्ययः)
अकालेअकाल (७.१)
मरणंमरण (१.१)
नन (अव्ययः)
विद्यतेविद्यते (√विद् प्र.पु. एक.)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
स्थि रंहि नू नंहृद यंम माय सं
न भिद्य ते यद्भुवि नाव दीर्य ते
अ नेन दुः खेनच देह मर्पि तं
ध्रु वंह्य का लेमर णंन विद्य ते
जतजर