२.१८.३५

सोऽहं न शक्ष्यामि पितुर्नियोगमतिवर्तितुम् ।
पितुर्हि वचनाद्वीर कैकेय्याहं प्रचोदितः ॥

अन्वयः

वीर O warrior, सः अहम् such me, पितुः father's, नियोगम् command, अतिवर्तितुम् to transgress, न शक्ष्यामि I am not competent, पितुः father's, वचनात् from the words, अहम् I, कैकेय्या by Kaikeyi, प्रचोदितः हि urged.

M N Dutt

While I have been, Oh warrior, ordered by Kaikeyi at my father's words, I shall not be able to transgress those behest's again.

Summary

O hero I cannot transgress the command of my father since at his instance only Kaikeyi urged me (to go to the forest).

पदच्छेदः

सोतद् (१.१)
ऽहंमद् (१.१)
(अव्ययः)
शक्ष्यामिशक्ष्यामि (√शक् लृट् उ.पु. )
पितुर्पितृ (६.१)
नियोगम्नियोग (२.१)
अतिवर्तितुम्अतिवर्तितुम् (√अति-वृत् + तुमुन्)
पितुर्पितृ (६.१)
हिहि (अव्ययः)
वचनाद्वचन (५.१)
वीरवीर (८.१)
कैकेय्याहंकैकेयी (३.१)–मद् (१.१)
प्रचोदितःप्रचोदित (√प्र-चोदय् + क्त, १.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

सो ऽहं क्ष्यामिपितु
र्नि योतिर्ति तुम्
पि तुर्हि ना द्वी
कै के य्या हंप्र चोदि तः