अन्वयः

केवलराज्यकारणात् only for the sake of the kingdom, अहम् I, महोदयम् great, यशः glory, पृष्ठतः कर्तुम् to push it back, न अलम् must not, देवि O Mother, अदीर्घकाले in a short duration, जीविते in life, अद्य now, अवराम् insignificant, महीम् earth, अधर्मतः unrighteously, न वृणे will not choose.

M N Dutt

I cannot neglect eminent fame being impelled by avarice for kingdom alone. Life is but of short duration, Oh worshipful one, and as such I do not long for acquiring this nether earth by means unrighteous.

Summary

I will not forsake this great glory (of fulfilling my father's promise) for the sake of the kingdom. In this transient existence O mother, I do not wish to acquire this insignificant earth unrighteously.

पदच्छेदः

यशो	यशस् (२.१)
ह्य्	हि (अव्ययः)
अहं	मद् (१.१)
केवलराज्यकारणान्	केवल–राज्य–कारण (५.१)
न	न (अव्ययः)
पृष्ठतः	पृष्ठतस् (अव्ययः)
कर्तुम्	कर्तुम् (√कृ + तुमुन्)
अलं	अलम् (अव्ययः)
महोदयम्	महत्–उदय (२.१)
अदीर्घकाले	अदीर्घ–काल (७.१)
न	न (अव्ययः)
तु	तु (अव्ययः)
देवि	देवी (८.१)
जीविते	जीवित (७.१)
वृणे	वृणे (√वृ लट् उ.पु. )
ऽवराम्	अवर (२.१)
अद्य	अद्य (अव्ययः)
महीम्	मही (२.१)
अधर्मतः	अधर्म (५.१)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
य	शो	ह्य	हं	के	व	ल	रा	ज्य	का	र	णा
न्न	पृ	ष्ठ	तः	क	र्तु	म	लं	म	हो	द	यम्
अ	दी	र्घ	का	ले	न	तु	दे	वि	जी	वि	ते
वृ	णे	ऽव	रा	म	द्य	म	ही	म	ध	र्म	तः
ज			त			ज			र