अन्वयः
नृपस्य king, अश्वपतेः Aswapati's, सुता daughter, सा that (Kaikeyi), इदं राज्यम् this kingdom, प्राप्य having obtained, दुःखितानाम् afflicted ladies, सपत्नीनाम् of her cowives, शोभनम् welfare, न करिष्यति हि will not extend.
Summary
Once the daughter of king Aswapati (Kaikeyi) gains control over the kingdom, she will do nothing to help her afflicted cowives (Kausalya and Sumitra).
पदच्छेदः
| सा | तद् (१.१) |
| हि | हि (अव्ययः) |
| राज्यम् | राज्य (२.१) |
| इदं | इदम् (२.१) |
| प्राप्य | प्राप्य (√प्र-आप् + ल्यप्) |
| नृपस्याश्वपतेः | नृप (६.१)–अश्वपति (६.१) |
| सुता | सुता (१.१) |
| दुःखितानां | दुःखित (६.३) |
| सपत्नीनां | सपत्नी (६.३) |
| न | न (अव्ययः) |
| करिष्यति | करिष्यति (√कृ लृट् प्र.पु. एक.) |
| शोभनम् | शोभन (२.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| सा | हि | रा | ज्य | मि | दं | प्रा | प्य |
| नृ | प | स्या | श्व | प | तेः | सु | ता |
| दुः | खि | ता | नां | स | प | त्नी | नां |
| न | क | रि | ष्य | ति | शो | भ | नम् |