अन्वयः
नृपः that king, पार्श्वे by his side, प्रणतम् bowed down with reverence, कृताञ्जलिपुटम् with folded hands, प्रियम् beloved, तम् आत्मजम् his son Rama, अञ्जलौ by holding the folded hands, गृह्य clasping, समाकृष्य drawing towards him, सस्वजे embraced.
Summary
Seeing his beloved son Rama who was standing by his side with folded hands in supplication, king Dasaratha, held his folded hands and drew him near and embraced him.
पदच्छेदः
| तं | तद् (२.१) |
| दृष्ट्वा | दृष्ट्वा (√दृश् + क्त्वा) |
| प्रणतं | प्रणत (√प्र-नम् + क्त, २.१) |
| पार्श्वे | पार्श्व (७.१) |
| कृताञ्जलिपुटं | कृत (√कृ + क्त)–अञ्जलि–पुट (२.१) |
| नृपः | नृप (१.१) |
| गृह्याञ्जलौ | गृह्य (√ग्रह् + क्त्वा)–अञ्जलि (७.१) |
| समाकृष्य | समाकृष्य (√समा-कृष् + ल्यप्) |
| सस्वजे | सस्वजे (√स्वज् लिट् प्र.पु. एक.) |
| प्रियम् | प्रिय (२.१) |
| आत्मजम् | आत्मज (२.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| तं | दृ | ष्ट्वा | प्र | ण | तं | पा | र्श्वे |
| कृ | ता | ञ्ज | लि | पु | टं | नृ | पः |
| गृ | ह्या | ञ्ज | लौ | स | मा | कृ | ष्य |
| स | स्व | जे | प्रि | य | मा | त्म | जम् |