अन्वयः
प्रमदोत्तमा the foremost of women, सा कौशल्या that Kausalya, हिरण्यं च gold, गाः चैव and also cows, विविधानि various kinds of, रत्नानि च gems as well, प्रियाख्येभ्यः (सह) messengers of these good tidings, व्यादिदेश ordered.
Summary
The foremost of women, Kausalya ordered gifts of gold, cows and various kinds of gems to be given to the messengers who brought this good tiding.
पदच्छेदः
| सा | तद् (१.१) |
| हिरण्यं | हिरण्य (२.१) |
| च | च (अव्ययः) |
| गाश् | गो (२.३) |
| चैव | च (अव्ययः)–एव (अव्ययः) |
| रत्नानि | रत्न (२.३) |
| विविधानि | विविध (२.३) |
| च | च (अव्ययः) |
| व्यादिदेश | व्यादिदेश (√व्या-दिश् लिट् प्र.पु. एक.) |
| प्रियाख्येभ्यः | प्रिय–आख्या (४.३) |
| कौसल्या | कौसल्या (१.१) |
| प्रमदोत्तमा | प्रमदा–उत्तम (१.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| सा | हि | र | ण्यं | च | गा | श्चै | व |
| र | त्ना | नि | वि | वि | धा | नि | च |
| व्या | दि | दे | श | प्रि | या | ख्ये | भ्यः |
| कौ | स | ल्या | प्र | म | दो | त्त | मा |