अन्वयः

जगत्पतेः of the ruler of the earth, अस्य this Rama's, पीडया on account of his suffering, सर्वम् entire, जगत् earth, मूलस्य at the root, उपघातेन by destruction, पुष्पफलोपगः bearing flowers and fruits, वृक्षः इव like a tree, पीडितम् is distressed.

Summary

Just as severed at the root, an entire tree along with its fruits and flowers is destroyed, similarly the whole world gets afflicted when Rama, the ruler of the world, comes to harm.

पदच्छेदः

पीडया	पीडा (३.१)
पीडितं	पीडित (√पीडय् + क्त, १.१)
सर्वं	सर्व (१.१)
जगद्	जगन्त् (१.१)
अस्य	इदम् (६.१)
जगत्पतेः	जगत्पति (६.१)
मूलस्येवोपघातेन	मूल (६.१)–इव (अव्ययः)–उपघात (३.१)
वृक्षः	वृक्ष (१.१)
पुष्पफलोपगः	पुष्प–फल–उपग (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
पी	ड	या	पी	डि	तं	स	र्वं
ज	ग	द	स्य	ज	ग	त्प	तेः
मू	ल	स्ये	वो	प	घा	ते	न
वृ	क्षः	पु	ष्प	फ	लो	प	गः