२.३३.१७

इयं धार्मिक कौसल्या मम माता यशस्विनी ।
वृद्धा चाक्षुद्रशीला च न च त्वां देवगर्हिते ॥

अन्वयः

धार्मिक O righteous one, देव O lord, यशस्विनी illustrious, मम माता my mother, इयम् कौशल्या Kausalya, वृद्धा aged, अक्षुद्रशीला च does not possess meanness of character, त्वाम् you, न च गर्हते does not reproach.

Summary

O righteous father O king my aged and illustrious mother, Kausalya possesses neither a mean character nor does she blame you.

पदच्छेदः

इयंइदम् (१.१)
धार्मिकधार्मिक (८.१)
कौसल्याकौसल्या (१.१)
मममद् (६.१)
मातामातृ (१.१)
यशस्विनीयशस्विन् (१.१)
वृद्धावृद्ध (१.१)
चाक्षुद्रशीला (अव्ययः)–अक्षुद्र–शील (१.१)
(अव्ययः)
(अव्ययः)
(अव्ययः)
त्वांत्वद् (२.१)
देवगर्हितेदेव–गर्हित (√गर्ह् + क्त, ८.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

यं धार्मि कौ ल्या
मा तास्वि नी
वृ द्धा चा क्षुद्र शी ला
त्वां देर्हि ते