अन्वयः
चतुर्दश fourteen, वर्षाणि years, त्वया by you, वने in the forest, वस्तव्यानिव you will dwell, यानि those, देव्या by queen Kaikeyi, चोदितः असि you have been directed, तानि those, उपक्रमितव्यानि should be commenced.
Summary
I am to dwell in the Dandaka forest for fourteen years while father has appointed Bharata princeregent.
पदच्छेदः
| चतुर्दश | चतुर्दशन् (१.१) |
| हि | हि (अव्ययः) |
| वर्षाणि | वर्ष (१.३) |
| वस्तव्यानि | वस्तव्य (√वस् + कृत्, १.३) |
| वने | वन (७.१) |
| त्वया | त्वद् (३.१) |
| तान्य् | तद् (१.३) |
| उपक्रमितव्यानि | उपक्रमितव्य (√उप-क्रम् + कृत्, २.३) |
| यानि | यद् (२.३) |
| देव्यासि | देवी (३.१)–असि (√अस् लट् म.पु. ) |
| चोदितः | चोदित (√चोदय् + क्त, १.१) |
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|
| च | तु | र्द | श | हि | व | र्षा | णि |
| व | स्त | व्या | नि | व | ने | त्व | या |
| ता | न्यु | प | क्र | मि | त | व्या | नि |
| या | नि | दे | व्या | सि | चो | दि | तः |