अन्वयः

चारित्रवत्सलः fond of probity, घृणाचक्षुः compassionate eyes, सः रामः that Rama, पदातीन् those walking on foot, तान् द्विजातीन् those brahmins, रथेन with the chariot, परिमोक्तुम् to leave them, न शशाक was not possible.

M N Dutt

Endowed with kindness, that friend of the good, Rāma, could not by proceeding on his car bear to pare with the Brāhmaṇas that were following on foot.

Summary

Rama a man of probity and compassion could not ride off in his chariot while those brahmins were trudging far behind.

पदच्छेदः

द्विजातींस्	द्विजाति (२.३)
तु	तु (अव्ययः)
पदातींस्	पदाति (२.३)
तान्	तद् (२.३)
रामश्	राम (१.१)
चारित्रवत्सलः	चारित्र–वत्सल (१.१)
न	न (अव्ययः)
शशाक	शशाक (√शक् लिट् प्र.पु. एक.)
घृणाचक्षुः	घृणा–चक्षुस् (१.१)
परिमोक्तुं	परिमोक्तुम् (√परि-मुच् + तुमुन्)
रथेन	रथ (३.१)
सः	तद् (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
द्वि	जा	तीं	स्तु	प	दा	तीं	स्ता
न्रा	म	श्चा	रि	त्र	व	त्स	लः
न	श	शा	क	घृ	णा	च	क्षुः
प	रि	मो	क्तुं	र	थे	न	सः