२.४२.२३

ते विषं पिबतालोड्य क्षीणपुण्याः सुदुर्गताः ।
राघवं वानुगच्छध्वमश्रुतिं वापि गच्छत ॥

अन्वयः

क्षीणपुण्याः merits exhausted, सुदुर्गताः in deep troubles, ते you, विषम् poison, आलोड्य seeing this, पिबत drink, राघवं वा or Rama, अनुगच्छध्वम् follow, अश्रुतिं वा unseen (distant) place, गच्छत go there.

M N Dutt

Do you, your virtue exhausted, and oppressed with grief, pounding poison, take it, or follow Rāghava, or remove to such a place that the very name of Kaikeyī may not reach your ears.

Summary

Where you are in deep trouble with merits exhausted, it is better to take poison, or follow Rama or walk into the unknown.

पदच्छेदः

तेतद् (१.३)
विषंविष (२.१)
पिबतालोड्यपिबत (√पा लोट् म.पु. द्वि.)–आलोड्य (√आ-लोडय् + ल्यप्)
क्षीणपुण्याःक्षीण (√क्षि + क्त)–पुण्य (१.३)
सुदुर्गताःसु (अव्ययः)–दुर्गत (१.३)
राघवंराघव (२.१)
वानुगच्छध्वम्वा (अव्ययः)–अनुगच्छध्वम् (√अनु-गम् लोट् म.पु. द्वि.)
अश्रुतिंअश्रुति (२.१)
वापिवा (अव्ययः)–अपि (अव्ययः)
गच्छतगच्छत (√गम् लोट् म.पु. द्वि.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

तेवि षंपि ता लोड्य
क्षी पु ण्याःसु दुर्ग ताः
रा वं वानु च्छध्व
श्रु तिं वापिच्छ