२.४३.१२

सूत इत्येव चाभाष्य सारथिं तमभीक्ष्णशः ।
हंसमत्तस्वरः श्रीमानुवाच पुरुषर्षभः ॥

अन्वयः

हंसमत्तस्वरः resembling the intoxicated voice of swans, पुरुषर्षभः the best among men, श्रीमान् graceful, सूत इत्येव O charioteer saying so, तं सारथिम् that charioteer, अभीक्ष्णश: repeatedly, आभाष्य having uttered, उवाच said.

M N Dutt

Then frequently addressing the charioteer, saying, "O Suta", that best of men furnished with grace and endowed with a voice like that of a mad swan, spoke.

पदच्छेदः

सूतसूत (८.१)
इत्य्इति (अव्ययः)
एवएव (अव्ययः)
चाभाष्य (अव्ययः)–आभाष्य (√आ-भाष् + ल्यप्)
सारथिंसारथि (२.१)
तम्तद् (२.१)
अभीक्ष्णशःअभीक्ष्णशस् (अव्ययः)
हंसमत्तस्वरःहंस–मत्त (√मद् + क्त)–स्वर (१.१)
श्रीमान्श्रीमत् (१.१)
उवाचउवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)
पुरुषर्षभःपुरुष–ऋषभ (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

सू त्ये चा भाष्य
सा थिं भीक्ष्ण शः
हं त्तस्व रः श्री मा
नु वापुरुर्ष भः