अन्वयः

भृत्यानुकम्पी compassionate towards servants, रामः Rama, एवम् in this way, बहुविधम् in many ways, पुनः पुनः again and again, याचमानम् requesting, दीनम् miserable, सुमन्त्रम् to Sumantra, इदम् these words, अब्रवीत् spoke.

M N Dutt

Thereupon Rāma kind towards servants, said these words to Sumantra as he besought him thus humbly in various ways, O you that bear attachment to your master, I know that you regard me highly. But do you listen as to why I send you to the city from hence.

Summary

Repeatedly implored in various ways by the miserable Sumantra, Rama who is compassionate to his servants replied:

पदच्छेदः

एवं	एवम् (अव्ययः)
बहुविधं	बहुविध (२.१)
दीनं	दीन (२.१)
याचमानं	याचमान (√याच् + शानच्, २.१)
पुनः	पुनर् (अव्ययः)
पुनः	पुनर् (अव्ययः)
रामो	राम (१.१)
भृत्यानुकम्पी	भृत्य–अनुकम्पिन् (१.१)
तु	तु (अव्ययः)
सुमन्त्रम्	सुमन्त्र (२.१)
इदम्	इदम् (२.१)
अब्रवीत्	अब्रवीत् (√ब्रू लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
ए	वं	ब	हु	वि	धं	दी	नं
या	च	मा	नं	पु	नः	पु	नः
रा	मो	भृ	त्या	नु	क	म्पी	तु
सु	म	न्त्र	मि	द	म	ब्र	वीत्