२.४६.६३

स भ्रातुः शासनं श्रुत्वा सर्वमप्रतिकूलयन् ।
आरोप्य मैथिलीं पूर्वमारुरोहात्मवांस्ततः ॥

अन्वयः

आत्मवान् selfcontrolled, सः that Lakshmana, भ्रातुः brother, शासनम् command, श्रुत्वा on hearing, सर्वम् all, अप्रतिकूलयन् without acting contrarily, पूर्वम् first, मैथिलीम् Sita, आरोप्य having helped her board, ततः thereafter, आरुरोह got in

M N Dutt

Hearing his brother's command, that strongwilled one, furthering everything, having made Mithila's daughter ascend, ascended himself.

Summary

Having heard his brother's command the selfcontrolled Lakshmana did as he was told.He first helped Sita get into the boat and thereafter boarded it himself.

पदच्छेदः

सतद् (१.१)
भ्रातुःभ्रातृ (६.१)
शासनंशासन (२.१)
श्रुत्वाश्रुत्वा (√श्रु + क्त्वा)
सर्वम्सर्व (२.१)
अप्रतिकूलयन्अप्रतिकूलयत् (१.१)
आरोप्यआरोप्य (√आ-रोपय् + ल्यप्)
मैथिलींमैथिली (२.१)
पूर्वम्पूर्वम् (अव्ययः)
आरुरोहात्मवांस्आरुरोह (√आ-रुह् लिट् प्र.पु. एक.)–आत्मवत् (१.१)
ततःततस् (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८
स भ्रा तुः शास नं श्रु त्वा
सर्व मप्रति कूल यन्
आ रोप्य मैथि लीं पूर्व
मारु रो हात्म वांस्त तः