अन्वयः

नानापक्षिगणायुतम् filled with various kinds of birds, बहुमूलफलम् with varieties of roots and fruits, रम्यम् enchanting, सम्पन्नम् rich, सरसोदकम् of tasty water, तं पर्वतम् that mountain, आसाद्य having reached, (Rama said).

M N Dutt

Arriving at the mountain inhabited by birds of various kinds, abounding in fruits and roots, and furnished with watery expanses, (Răma) said.

Summary

Rama arrived at that enchanting mountain full of various kinds of birds, fruits and roots, and sweet water. (And said to Lakshmana:)

पदच्छेदः

तं	तद् (२.१)
तु	तु (अव्ययः)
पर्वतम्	पर्वत (२.१)
आसाद्य	आसाद्य (√आ-सादय् + ल्यप्)
नानापक्षिगणायुतम्	नाना (अव्ययः)–पक्षिन्–गण–आयुत (२.१)
अयं	इदम् (१.१)
वासो	वास (१.१)
भवेत्	भवेत् (√भू विधिलिङ् प्र.पु. एक.)
तावद्	तावत् (अव्ययः)
अत्र	अत्र (अव्ययः)
सौम्य	सौम्य (८.१)
रमेमहि	रमेमहि (√रम् विधिलिङ् उ.पु. द्वि.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
तं	तु	प	र्व	त	मा	सा	द्य
ना	ना	प	क्षि	ग	णा	यु	तम्
अ	यं	वा	सो	भ	वे	त्ता	व
द	त्र	सौ	म्य	र	मे	म	हि