२.५३.२४

हा राम रामानुज हा हा वैदेहि तपस्विनी ।
न मां जानीत दुःखेन म्रियमाणमनाथवत् ।
दुस्तरो जीवता देवि मयायं शोकसागरः ॥

अन्वयः

हा राम Ah Rama, हा रामानुज Ah Lakshmana, तपस्विनि the unfortunate, हा वैदेहि Ah Vaidehi, माम् me, दुःखेन due to grief, अनाथवत् like an orphan, म्रियमाणम् dying, न जानीत you do not know.

M N Dutt

Ah Rāma! Ah you younger brother of Rāma! Ah you unfortunate Vaidehī! You do not know that I am through grief lamenting like one deserted.

Summary

Ah Rama, Ah Lakshmana, Ah unfortunate Vaidehi, you do not know that I am dying like an orphan because of my grief.

पदच्छेदः

हाहा (अव्ययः)
रामराम (८.१)
रामानुजरामानुज (८.१)
हाहा (अव्ययः)
हाहा (अव्ययः)
वैदेहिवैदेही (८.१)
तपस्विनितपस्विनी (८.१)
(अव्ययः)
मांमद् (२.१)
जानीतजानीत (√ज्ञा लोट् म.पु. द्वि.)
दुःखेनदुःख (३.१)
म्रियमाणम्म्रियमाण (√मृ + शानच्, २.१)
अनाथवत्अनाथ–वत् (अव्ययः)
दुस्तरोदुस्तर (१.१)
जीवताजीवत् (√जीव् + शतृ, ३.१)
देविदेवी (८.१)
मयायंमद् (३.१)–इदम् (१.१)
शोकसागरःशोक–सागर (१.१)

छन्दः

उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१०१११२
हा रा रा मानु हा हा वै देहि
स्वि नी मां जा नी दुः खे
म्रि मा ना वत् दुस्त रो जी
ता देवि या यं शो सा रः