२.५७.१

प्रतिबुद्धो मुहुर्तेन शोकोपहतचेतनः ।
अथ राजा दशरथः स चिन्तामभ्यपद्यत ॥

अन्वयः

अथ thereafter, सः राजा that king, मूहूर्तेन in a moment, प्रतिबुद्धः was awakened, शोकोपहतचेतनः with his spirit gripped by sorrow, चिन्ताम् worry, अभ्यपद्यत obtained.

M N Dutt

Starting in a moment from sleep, king Dasaratha deprived (almost) of his consciousness by grief, (again) became a prey to thought.

Summary

Waking up in a moment tormented with grief, the king began to ponder once again.

पदच्छेदः

प्रतिबुद्धोप्रतिबुद्ध (√प्रति-बुध् + क्त, १.१)
मुहूर्तेनमुहूर्त (३.१)
शोकोपहतचेतनःशोक–उपहत (√उप-हन् + क्त)–चेतना (१.१)
अथअथ (अव्ययः)
राजाराजन् (१.१)
दशरथःदशरथ (१.१)
तद् (१.१)
चिन्ताम्चिन्ता (२.१)
अभ्यपद्यतअभ्यपद्यत (√अभि-पद् लङ् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

प्रति बु द्धोमु हु र्ते
शो को चे नः
रा जा थः
चि न्ताभ्यद्य