२.५७.२८

स मामुद्वीक्ष्य नेत्राभ्यां त्रस्तमस्वस्थचेतसम् ।
इत्युवाच वचः क्रूरं दिधक्षन्निव तेजसा ॥

अन्वयः

सः he, त्रस्तम् frightened, अस्वस्थचेतसम् shaken up mentally, माम् me, तेजसा with his energy, दिधक्षन्निव as if burning, नेत्राभ्याम् with both eyes, उवदीक्ष्य looked up, ततः then, क्रूरम् cruel, इति thus, उवाच said.

Summary

I was mentally stricken and frightened. He looked up as if buring me with the energy of his eyes. Then he uttered the words 'A cruel act'

पदच्छेदः

तद् (१.१)
माम्मद् (२.१)
उद्वीक्ष्यउद्वीक्ष्य (√उद्वि-ईक्ष् + ल्यप्)
नेत्राभ्यांनेत्र (३.२)
त्रस्तम्त्रस्त (√त्रस् + क्त, २.१)
अस्वस्थचेतसम्अस्वस्थ–चेतस् (२.१)
इत्य्इति (अव्ययः)
उवाचउवाच (√वच् लिट् प्र.पु. एक.)
वचःवचस् (२.१)
क्रूरंक्रूर (२.१)
दिधक्षन्न्दिधक्षत् (१.१)
इवइव (अव्ययः)
तेजसातेजस् (३.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

मा मु द्वीक्ष्य ने त्रा भ्यां
त्रस्त स्वस्थ चे सम्
त्यु वा चः क्रू रं
दि क्षन्नि ते सा