२.८१.२३

ततस्त्वहं चोत्तमबाणचापधृ;क्स्थितोऽभवं तत्र स यत्र लक्ष्मणः ।
अतन्द्रिभिर्ज्ञातिभिरात्तकार्मुकै;र्महेन्द्रकल्पं परिपालयंस्तदा ॥

अन्वयः

ततः thereafter, अहं तु as for me, तदा then, उत्तमबाणचापधृत् holding the best of arrows and bow, अतन्द्रितैः with the indefatigable, आत्तकार्मुकैः armed with bows, ज्ञातिभिः with my kinsmen, महेन्द्रकल्पम् comparable to Indra, परिपालयन् while protecting, लक्ष्मणः Lakshmana, यत्र wherever, तत्र there, स्थितः अभवम् remained standing.

M N Dutt

I also taking an excellent bow, remained where remained Lakṣmaṇa, and surrounded by my kindred who stayed there vigilantly, equipped with bows, guarded him that resembled the mighty Indra.

Summary

Then, holding the best of arrows and bow along with my indefatigable kinsmen similarly armed with bows, I stood by the side of Lakshmana guarding Rama who is comparable to Indra.इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अयोध्याकाण्डे सप्ताशीतितमस्सर्गः॥Thus ends the eightyseventh sarga in Ayodhyakanda of the holy Ramayana, the first epic composed by sage Valmiki.

पदच्छेदः

ततस्ततस् (अव्ययः)
त्व्तु (अव्ययः)
अहंमद् (१.१)
स्थितोस्थित (√स्था + क्त, १.१)
ऽभवंअभवम् (√भू लङ् उ.पु. )
तत्रतत्र (अव्ययः)
सतद् (१.१)
यत्रयत्र (अव्ययः)
लक्ष्मणःलक्ष्मण (१.१)
अतन्द्रिभिर्अतन्द्रिन् (३.३)
ज्ञातिभिर्ज्ञाति (३.३)
आत्तकार्मुकैर्आत्त (√आ-दा + क्त)–कार्मुक (३.३)
महेन्द्रकल्पंमहत्–इन्द्र–कल्प (२.१)
परिपालयंस्परिपालयत् (√परि-पालय् + शतृ, १.१)
तदातदा (अव्ययः)

छन्दः

वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८९१०१११२
त तस्त्व हं चोत्तम बाण चापधृ
क्स्थि तोऽभ वं तत्रस यत्र लक्ष्म णः
अ तन्द्रि भि र्ज्ञातिभि रात्त कार्मु कै
र्म हेन्द्र क ल्पंपरि पाल यंस्त दा
जतजर