३.४५.१७

स भ्राता लक्ष्मणो नाम धर्मचारी दृढव्रतः ।
अन्वगच्छद्धनुष्पाणिः प्रव्रजन्तं मया सह ॥

अन्वयः

धर्मचारी righteous, दृढव्रतः steadfast, लक्ष्मणो नाम Lakshmana by name, सः भ्राता his brother, धनुष्पाणिः wielder of bow, मया सह along with me, प्रव्रजन्तम् as he was being exiled, अन्वगच्छत् came along.

Summary

Lakshmana, his brother, is righteous and steadfast. Bow in hand, he followed Rama along with me, into exile.

पदच्छेदः

तद् (१.१)
भ्राताभ्रातृ (१.१)
लक्ष्मणोलक्ष्मण (१.१)
नामनाम (अव्ययः)
धर्मचारीधर्म–चारिन् (१.१)
दृढव्रतःदृढ–व्रत (१.१)
अन्वगच्छद्अन्वगच्छत् (√अनु-गम् लङ् प्र.पु. एक.)
धनुष्पाणिःधनुष्पाणि (१.१)
प्रव्रजन्तंप्रव्रजत् (√प्र-व्रज् + शतृ, २.१)
मयामद् (३.१)
सहसह (अव्ययः)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

भ्रा ताक्ष्म णो ना
र्म चा रीदृव्र तः
न्व च्छद्ध नु ष्पा णिः
प्रव्र न्तं या