३.५८.१५

ककुभः ककुभोरुं तां व्यक्तं जानाति मैथिलीम् ।
लतापल्लवपुष्पाढ्यो भाति ह्येष वनस्पतिः ॥

अन्वयः

वनस्पतिः the tree, पल्लवपुष्पाढ्यः rich with tender leaves and flowers, यथा as, भाति appears, ककुभः kakubha, ककुभोरूम् lady with beautiful thighs, ताम् her, मैथिलीम् Maithili's, व्यक्तम् clearly, जानाति the tree knows.

Summary

This Kakubha tree rich with tender leaves and flowers (perhaps)knows Maithili whose thighs are beautiful like the trunk of the Kakubha tree.

पदच्छेदः

ककुभःककुभ (१.१)
ककुभोरुंककुभ–ऊरु (२.१)
तांतद् (२.१)
व्यक्तंव्यक्त (२.१)
जानातिजानाति (√ज्ञा लट् प्र.पु. एक.)
मैथिलीम्मैथिली (२.१)
लतापल्लवपुष्पाढ्योलता–पल्लव–पुष्प–आढ्य (१.१)
भातिभाति (√भा लट् प्र.पु. एक.)
ह्य्हि (अव्ययः)
एषएतद् (१.१)
वनस्पतिःवनस्पति (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

कु भःकु भो रुं तां
व्य क्तं जा नाति मैथि लीम्
ताल्ल पु ष्पा ढ्यो
भा ति ह्येस्प तिः