३.५८.३३

क्वचिदुद्भ्रमते वेगात्क्वचिद्विभ्रमते बलात् ।
क्वचिन्मत्त इवाभाति कान्तान्वेषणतत्परः ॥

अन्वयः

रामः Rama, इत्येवम् in that manner, विलपन् weeping, वनात् from one forest, वनम् to the other forest, परिधावन् running, क्वचित् at some place, वेगात् with speed, उद्भ्रमते jumped, क्वचित् at some place, बलात् with his strength, विभ्रमते moves fast, क्वचित् at some place, कान्तान्वेषणतत्परः busy in search of his beloved, मत्तः इव like a madman, आभाति was seen.

Summary

Rama ran from forest to forest, now jumping, now taking strong strides, but all the time weeping, a madman busy in search of his beloved.

पदच्छेदः

क्वचिद्क्वचिद् (अव्ययः)
उद्भ्रमतेउद्भ्रमते (√उत्-भ्रम् लट् प्र.पु. एक.)
वेगात्वेग (५.१)
क्वचिद्क्वचिद् (अव्ययः)
विभ्रमतेविभ्रमते (√वि-भ्रम् लट् प्र.पु. एक.)
बलात्बल (५.१)
क्वचिन्क्वचिद् (अव्ययः)
मत्तमत्त (√मद् + क्त, १.१)
इवाभातिइव (अव्ययः)–आभाति (√आ-भा लट् प्र.पु. एक.)
कान्तान्वेषणतत्परःकान्ता–अन्वेषण–तत्पर (१.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१२३४५६७८
क्वचि दुद्भ्रम ते वे गा
त्क्व चि द्विभ्रम तेब लात्
क्व चि न्मत्तइ वा भाति
का न्ता न्वेषण तत्प रः