अन्वयः

काकुत्स्थ O Rama, प्राप्तम् has befallen, इदं दुःखम् this sorrow, न सहिष्यसे यदि not able to bear, प्राकृतः ordinary man, अल्पसत्त्वश्च with little strength, इतरः ordinary man, कः who, सहिष्यति will be able to bear?

Summary

O Rama, if you cannot bear this sorrow that has befallen you, how can weak and ordinary persons endure (such suffering)?

पदच्छेदः

यदि	यदि (अव्ययः)
दुःखम्	दुःख (२.१)
इदं	इदम् (२.१)
प्राप्तं	प्राप्त (√प्र-आप् + क्त, २.१)
काकुत्स्थ	काकुत्स्थ (८.१)
न	न (अव्ययः)
सहिष्यसे	सहिष्यसे (√सह् लृट् म.पु. )
प्राकृतश्	प्राकृत (१.१)
चाल्पसत्त्वश्	च (अव्ययः)–अल्प–सत्त्व (१.१)
च	च (अव्ययः)
इतरः	इतर (१.१)
कः	क (१.१)
सहिष्यति	सहिष्यति (√सह् लृट् प्र.पु. एक.)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
य	दि	दुः	ख	मि	दं	प्रा	प्तं
का	कु	त्स्थ	न	स	हि	ष्य	से
प्रा	कृ	त	श्चा	ल्प	स	त्त्व	श्च
इ	त	रः	कः	स	हि	ष्य	ति